رفتن به بالا

روزنامه فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی رۆژان

تعداد اخبار امروز : 0 خبر


  • دوشنبه ۱۹ آذر ۱۳۹۷
  • الإثنين ۱ ربيع ثاني ۱۴۴۰
  • 2018 Monday 10 December

  • روزنامه روژان

    صاحب امتیاز و مدیر مسوول: سلیمان الله‌مرادی

    ..............................................................

    نشانی: سنندج - میدان آزادی - انتهای کوچه سجادی (کوچه رزان) - پلاک ۱۱۵

    کد پستی: ۳۳۹۵۳-۶۶۱۳۷

    ..............................................................

    تلفن: ۳۳۲۳۸۵۴۵-۰۸۷

    ای‌میل: info@rojanpress.com

    کانال تلگرام: rojanpress@


اوقات شرعی

  • شنبه ۱۸ دی ۱۳۹۵ - ۲۰:۰۵
  • کد خبر : 1940
  • هفته‌نامه روژان
  • چاپ خبر : تشریفات؛ لازمه توسعه صنعت گردشگری است
بررسی نقش علم تشریفات در صنعت گردشگری

تشریفات؛ لازمه توسعه صنعت گردشگری است

با گذشت زمان تشریفات دستخوش تغییر شده و متناسب با تحول در زندگی رسمی، تشریفات نیز دگرگون شده است. برای تصویری روشن از نقش تشریفات در زندگی روزمره و همچنین امور رسمی لازم است حداقل‌هایی از استانداردهای موجود که رعایت آن در جامعه بین‌الملل ضروری است مورد بررسی قرار گیرد. در این نوشتار سعی شده […]

با گذشت زمان تشریفات دستخوش تغییر شده و متناسب با تحول در زندگی رسمی، تشریفات نیز دگرگون شده است. برای تصویری روشن از نقش تشریفات در زندگی روزمره و همچنین امور رسمی لازم است حداقل‌هایی از استانداردهای موجود که رعایت آن در جامعه بین‌الملل ضروری است مورد بررسی قرار گیرد. در این نوشتار سعی شده است نظم موجود و مورد قبول در جامعه بین‌المللی تشریح و از پرداختن به تشریفات اختصاصی کشورها اجتناب گردد، بنابراین، این نوشته تنها مورد نیاز و کاربرد دستگاه دیپلماسی نیست بلکه کلیه دست‌اندرکارانی که به نحوی در محیط بین‌المللی و داخلی فعالیت دارند می‌توانند از این نوشته بهره ببرند. ضمن اینکه بخش‌هایی از آن در زندگی روزمره نیز کاربرد دارد و بسیار حائز اهمیت است و همچنین در جمع‌های کوچکتر نظیر خانواده نیز می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد. به عبارت دیگر در بخش اول این مجموعه حداقل‌هایی از اصول رفتاری که رعایت آن در جوامع معمول می‌باشد تشریح شده است و در بخش‌های بعدی اصول حاکم بر مناسبات رسمی، مورد بررسی قرار گرفته است.
گسترش روابط با کشورها و افزایش سطح ارتباطات با جامعه جهانی ایجاب می‌کند، کارگزاران دستگاه دیپلماسی، سیاستمداران و ارگانهای دولتی به قانونمندی حاکم بر روابط، هم در سطح بین‌الملل و هم در سطح جامعه بخصوص در بعد رفتاری اشراف داشته و در مناسبات خود با جهان خارج و داخل حداقل آداب و آئینی که امروز تحت عنوان کد رفتار بین‌المللی مطرح است را رعایت کنند. این رفتارها حاصل روند جدیدی از تعامل و همکاری متقابل بین افراد، قبایل جوامع و ملت‌ها در طی قرون بوده و در تعامل بین دولت‌ها و سازمان‌های بین‌الملل به عنوان آداب و آئین تشریفات مرسوم است و هر کشوری متناسب با آداب و رسوم و اعتقادات خود تغییراتی در نحوه اجرای آن فراهم کرده است. بنابراین کد رفتار بین‌المللی و آداب و آئین تشریفات در درجه اول منحصر به روابط بین دولت‌ها و سازمان‌های بین‌المللی نیست بلکه در جوامع کوچک‌تر و حتی خانواده نیز کاربرد دارد و در درجه دوم رعایت این اصول به مفهوم چشم‌پوشی از آداب و رسوم و سنن ملی و مذهبی نیست، بلکه مراد تلفیقی از آداب و رسوم محلی، ملی و بین‌المللی است.
با بررسی فرهنگ غنی کردستان به این نکته می‌رسیم که تشریفات در جوامع محلی این مردم در گذشته جاری و امری لازم الاجراء بوده است که با رشد شهر نشینی و صنعتی شدن شهرها بسیاری از این آداب یا به فراموشی سپرده شده یا دچار تغییر شده‌اند. سوال اینجاست چرا آداب و رسوم غنی مربوط به تشریفات از میان ما رخت بربسته است؟ برای جواب این سوال باید محققین امر این سوال را پس از بررسی همه جانبه پاسخ دهند. بدون شک آرامش روح و روان است که موجب شکوفایی فرهنگ و اقتصاد می‌شود و رعایت تشریفات محلی یکی از لازمه‌های آرامش در خانواده و جامعه است. با نگاهی به آداب و رسوم گذشتگان به این نکته مهم می رسیم که زمانیکه تشریفات در این دیار یعنی کردستانات رعایت می‌شد شاید در هیچ جای دنیا جایگاهی نداشت و خبری از این آداب مهم اجتماعی که هم اکنون به عنوان یکی از فاکتورهای مهم ارتباطی در سطح بین‌المللی است نبود.
ریشه لغت تشریفات
در فارسی کلمه تشریفات از معادل انگلیسی Protocol و معادل فرانسوی آن Protocole گرفته شده است. کلمه پروتکل از ریشه لاتین آن Protocollum مشتق شده و به معنای کتابی است که مدارک عمومی در آن ثبت می‌شود و در دیپلماسی به معنای ثبت پیش‌نویس کنفرانس‌ها نیز به کار برده شده است. هم چنین به مفهوم شیوه‌ها و روش‌هایی است که وزارت امور خارجه می‌بایست در مکاتبات رعایت کند و به پیش‌نویس مدارک دیپلماتیک شامل موافقت نامه‌ها، قراردادها، مقاوله‌نامه‌ها و اعلامیه‌ها نیز اطلاق شده است. در فرانسه، دفتر تشریفات، اداره‌ای است که مسئولیت تهیه این اوراق و اجرای مراسم مربوط را به عهده دارد. در انگلستان این لغت بین اداره تشریفات و اداره معاهدات و تابعیت تقسیم شده است.
تعریف تشریفات
پروتکل، اشکال، مراسم و آدابی است که وسیله دیپلمات‌ها و روسای کشورها باید رعایت شود، همچنین نسخه اول هر قرارداد قبل از تصویب و یا پیش‌نویس مقدماتی هر سندی پروتکل خوانده می‌شود.
Etiquette یا Manner عبارت است از طرز برخورد اشخاص با یکدیگر در زندگی روزمره که در فارسی معادل ادب یا نزاکت تعبیر می‌شود، در حالیکه تشریفات Protocol و یا Ceremonial مقررات و رسومی است که در روابط رسمی بین افرادی خاص و روی سوابق و اصولی ایجاد شده است.
تعریف جامع‌تر از تشریفات: مجموعه آداب و رسوم، مقررات و قوانینی که در مراسم رسمی بین افراد و اعضای هیات‌های دیپلماتیک، وزارت امور خارجه، دولت‌ها و در کنفرانس‌ها و مجامع بین‌المللی و داخلی معمول می‌باشد، تشریفات یا Protocol گفته می‌شود.
رفتار یا نزاکت
نزاکت یا ETIQUETTE عبارت است از طرز برخورد افراد با یکدیگر در زندگی روزمره. بعضی از رفتارها از حدود مرزها گذشته و به عنوان یک نزاکت بین‌المللی مورد قبول قرار گرفته است و تقریباً به صورت مشابهی در جامعه بین‌المللی رعایت می‌شود، مجموعه این رفتارها تحت عنوان کد رفتار بین‌المللی معرفی شده است.
مشخصه‌های تشریفات
تشریفات مقدمه ورود و دست‌زدن به هرگونه حرکت اجتماعی است. در این معرض از چارچوب خاصی به ما نگاه می‌شود و به عنوان برگزیدگان یک کشور مورد قضاوت هستیم و در معرض یک مسابقه بین‌المللی و یک زندگی مقایسه‌ای می باشیم. در این خصوص فقط برای خود زندگی نمی‌کنیم بنابراین باید از عادات ناپسند صرفنظر نموده و عادات پسندیده را بپذیریم. رعایت بعضی از آداب و آیین‌ها و یا شرکت در بعضی از مراسم ممکن است توام با صرف وقت و زحمت و مغایر با تمایلات شخصی ما باشد. پوشیدن لباس رسمی، آراسته بودن، ایستاده صرف غذا نمودن، تظاهر به خوشحالی و یا تظاهر به غمگین بودن، دوستی‌های ناخواسته، رعایت تقدم در تشریفات همگی ممکن است مغایر با خواسته‌های شخصی ما باشد، ولی به خاطر پیشبرد اهداف سازمانی ناگزیر به انجام آن هستیم. با رعایت کد رفتار و اصول تشریفات در جهت منافع ملی و مصالح کشور قدم برداشته‌ایم و در این صحنه همواره می‌بایست منافع ملی بر خواسته‌های فردی و نفع شخصی مقدم باشد. تشریفات فضای مناسبی را برای دست زدن به هر اقدام محلی، ملی یا بین‌المللی ایجاد می‌نماید.
ضرورت تشریفات
تشریفات مقررات و آداب و رسومی زائد و دست و پاگیر و ساخته و پرداخته افکار قرون گذشته نیست. حتی کشورهای تجددخواه و انقلابی نیز بعد از یک فرصت کوتاه، خود را به رعایت آن ملزم می‌دانند و این دسته کشورها بعضاً در رعایت اصول تشریفاتی مصرتر هستند. رعایت اصول تشریفاتی به معنای انجام سلسله‌ای از امور زائد نیست. تشریفات رعایت آداب و رسوم و قواعدی است که رعایت آن در روابط محلی، ملی و بین‌المللی الزامی است. عدم رعایت این اصول بعضاً باعث رنجش افراد و باعث بروز سوء‌تفاهم و دست زدن به عمل متقابل می‌شود. رعایت این اصول از ساده‌‌ترین آن گرفته که نحوه معرفی، آشنایی و مبادله کارت ویزیت است تا انجام مذاکرات سیاسی و عقد قراردادها می‌بایست دقیقاً مراعات گردد. مادامی که این اصول، مورد قبول جامعه بین‌المللی است به رعایت و انجام آن ملزم هستیم و نباید به میل و سلیقه شخصی این اصول را نادیده بگیریم. متقابلاً می‌بایست رعایت این اصول را از طرف مقابل خواستار شویم.
جایگاه آداب و رسوم و معتقدات ملی در تشریفات
رعایت اصول تشریفاتی به معنای چشم پوشی و یا نادیده انگاشتن آداب و رسوم و سنت‌های محلی، ملی و مذهبی نیست. هر تبعه‌ای می‌بایست ارائه دهنده شخصیت و هویت ملی خود باشد. تشریفات می‌بایست تلفیقی از آداب و رسوم و سنن محلی، ملی و اصول تشریفات بین‌المللی باشد.
عواقب عدم رعایت تشریفات
عدم رعایت اصولی از تشریفات که مورد قبول جامعه بین‌المللی است باعث طرد شدن از جامعه بین‌المللی می‌شود. عدم رعایت این اصول باعث ایجاد مشکلات در برقراری ارتباط با جامعه بین‌المللی می‌شود. با طرد شدن از جامعه بین‌المللی فرصت‌های بسیاری از دست خواهد رفت. به دست آوردن منزلت‌ها و جایگاه قبلی مستلزم کار و فعالیت و پیمودن راه دشواری است.
ویژگی‌های علم تشریفات
معیارهای موجود تشریفاتی حاصل روند جدیدی از همکاری های متقابل بین افراد، جوامع و ملت‌ها در طی قرون است. معیارها و اصول تشریفاتی قدیمی هستند و در طی سال‌های متمادی به لحاظ مقتضیات و شرایط زمان و مکان دستخوش تغییر و تحول شده‌اند. ملت‌ها و جوامع متناسب با ساختار اجتماعی و فرهنگی خود تغییراتی در آن ایجاد و به آن رنگ ملی داده‌اند. بسیاری از این آداب و رسوم با آداب و رسوم متداول در میان مردم عادی مشابه است و در زندگی روزمره به آن عمل می‌شود. در جامعه بین‌المللی این اصول عمدتاً از آداب و رسوم و سنت‌های اروپایی سرچشمه گرفته است، ولی با اندکی توجه می توان ریشه‌های آن را در بین ملت‌های قدیمی آسیایی نیز مشاهده کرد. در جامعه بین‌المللی رعایت اصول تشریفاتی از اهمیت بیشتری برخوردار است و عدم رعایت آن بعضاً با عکس‌العمل نمایندگان کشورها مواجه می‌شود. رعایت اصول تشریفاتی مطلق نیست و رعایت آن بعضاً تابع زمان و مکان و شرایط جغرافیایی است.

2014-9-15-23-38-50-01
تشریفات در صنعت گردشگری و هتلداری
از آنجائیکه صنعت گردشگری و هتل‌داری ناگزیر از ارتباط با مهمان است (هم خارجی و هم داخلی) بنابراین این صنعت بدون بکارگیری اصول تشریفات و مهمان نوازی عملا راه به جایی نخواهد برد. این موضوع که لازم است به مفاهیم و اجرای علم تشریفات در صنعت هتلداری و گردشگری توجه شود، بر کسی پوشیده نیست. باتوجه به اینکه در صنعت هتلداری و گردشگری بخش عمده محصولات ارائه شده خدمات است، بنابراین ارائه خدمات مناسب بدون رعایت تشریفات در این صنعت امکان پذیر نیست و همچنین با توجه به اینکه یکی از اهداف نهایی ارائه خدمات خلق تجربه و خاطره خوشایند برای مهمان است و دست یابی به این هدف صرفا در سایه رعایت اصول مهمان نوازی است، بنابراین باز هم می‌توان گفت تشریفات حرف اول را در این صنعت می‌زند. اگر با رویکرد صرفا اقتصادی به صنعت گردشگری و هتل‌داری نگاه کنیم به این نتیجه خواهیم رسید که یکی از پایه‌ها و اساس این صنعت رعایت اصول تشریفات و مهمان نوازی است، که این صنعت را صنعتی پردرآمد می‌کند. پیچیدگی و در هم تنیده شدن تشریفات و مهمان‌نوازی در کلیه بخش‌های این صنعت به حدی است که گاها تشریفات بخش اصلی تبلیغات در هتلداری و گردشگری را شامل می‌شود. بطور مثال ساخت تاسیسات گردشگری با بهترین و زیباترین طراحی و امکانات، پذیرایی از گردشگران با شیوه های هنری و بسیار حرفه ای، اقامت و اسکان گردشگران با استفاده از بهترین امکانات و تجهیزات و… آن دسته از اقداماتی است که یکی از اهداف نهایی آن تبلیغات است که علاوه بر برتری در کلیه بخشها، تلفیقی از هنر، معماری، طراحی، تشریفات، امکانات و… را شامل می‌شوند. گردشگران در انتخاب مقصد خود، بیشتر سعی برآن خواهند نمود که به کشورهایی سفر کنند که در زمینه رعایت این اصول دارای برتری بیشتری نسبت به سایر کشورها باشند. شاید به نوعی برخی افراد این موضوعات را تجمل‌گرایی بخوانند، ولی کسب سود و درآمد، ایجاد اشتغال پایدار، توسعه سایر بخشها که به نحوی به این صنعت وابسته هستند صرفا در سایه رعایت اصل تشریفات امکان پذیر خواهد بود. خوشبختانه در استان کردستان نیز این مقوله به دلیل پیشنه مهمان‌نوازی و تشریفات در این استان، موجب شده تا کردستان علی‌رغم همه کاستی‌ها به یکی از بهترین استانها به لحاظ رعایت اصول تشریفات و پذیرایی در کشور تبدیل و شناخته شود. هر چند که تا رسیدن به اوج، راه بسیار طولانی باید طی کرد و بسیاری از کاستیها را در این زمینه مرتفع نمود.
سابقه تشریفات در فرهنگ غنی مردم کردستان
از دیرباز در کلیه خانه‌های مردم هم در روستاها و هم در شهرها یک یا چند اتاق را طوری طراحی و تزیین می‌کردند که ویژه میهمان بود (دیواخان) و این اتاق اکثر اوقات درب آن بسته و با اجازه بزرگ خانواده باز یا بسته می‌شد. این نوع اتاق‌ها در عمارت‌ها و خانه‌های اعیانی بزرگتر و مجهزتر بود. که نمونه‌های آن هنوز در آثار تاریخی موجود است. فرش، وسایل تزئینی، ملزومات مخصوص خواب و… از بهترین وسایل موجود در منزل و بازار تهیه می‌شد و برای مهمان قرار می‌دادند. زمانیکه مهمانی وارد خانه می‌شد بزرگان خانواده از درب منزل به استقبال میهمان می‌رفتند و تا محل اقامت که همان اتاق مخصوص بود او را راهنمایی می‌کردند. در این مسیر یعنی از درب منزل تا اتاق مخصوص مدام با کلمات و جملات زیبا به میهمان خوش‌آمد می‌گفتند و در پایان نیز دوباره با خلوص نیت او را بدرقه می‌کردند. گاهی به میمنت حضور میهمان برای او قربانی می‌کردند و از گوشت قربانی برایش غذا تهیه می‌کردند. پذیرایی و داشتن میهمان یک غرور خاصی داشت و صاحب‌خانه در بین سایر مردم و اهالی محل به داشتن میهمان در منزل به خود می‌بالید. نکات بسیار ریزتری در رعایت اصول تشریفات از قدیم‌الیام در میان مردم کردستان مرسوم است که آن هم جفت کردن کفش برای میهمان می‌باشد. صبح زود خانم خانه برای میهمان نان محلی می‌پخت (کلیره)، کودکان منزل همیشه آرزو داشتند برایشان مهمان بیاد چون شبیه به یک مراسم بود همه به جنب و جوش می‌افتادن و بهترین خوراکی‌ها تهیه و تدارک دیده می‌شد. تمامی قسمتهای خانه مدام نظافت و لباسهای تازه پوشیده می‌شد. شبها دورهم جمع می شدند و داستانهایی از شهر و خاطرات سفرها و رویدادها بازگو می‌کردند و در این میان با خوراکیهای محلی (شه‌و چه‌ره) از میهمان پذیرایی م‌کردند. این موضوعات و بسیاری دیگر از این دست اقدامات، نشان دهنده رعایت اصول تشریفات سنتی در میان این مردم است و به عنوان سندی بسیار مهم، فرهنگ مهمان نوازی و رعایت اصول تشریفات محلی را در گذشته برای ما روشن می‌سازد. این قواعد محلی که در گذشته در میان مردم مرسوم بود و همگی خود را ملزم به رعایت آن می‌دانستند هم‌اکنون در کشورهای دیگر با تغییرات در آنها، بعنوان اصول تشریفات بین‌المللی، اصول آداب معاشرت و نزاکت نام برده می شود و زیرشاخه‌های زیادی از آن منشعب شده است. اکثر کشورها با برنامه‌ریزی و اجرای این قواعد توانسته‌اند هم در سطح بین‌المللی موفق عمل کنند و هم در سطح داخلی به شکوفایی فرهنگی و اقتصادی برسند. امید است این قواعد و موضوعات مهم دوباره در کشور و استان ما نیز حاکم شود. بدون شک برخی از مشکلات اجتماعی و اقتصادی موجود ناشی از عدم رعایت این فرهنگ بسیار تاثیرگذار است.
پیشنهادات:
۱-لزوم راه‌اندازی واحد تشریفات در کلیه ادارات دولتی ۲- گنجاندان مطالب مربوط به اهمیت رعایت آداب معاشرت در کتب درسی ۳- برنامه‌ریزی و نمایش فیلم‌های آموزشی کوتاه در صدا و سیمای ملی و استانی ۴- برنامه‌ریزی و آموزش کلیه نیروهای دولتی در زمینه‌های مربوط به اهمیت رعایت اصول تشریفات و آداب معاشرت ۵- تهیه بروشورهای آموزشی با مضامین تشریفات و آداب معاشرت و مواردی از این قبیل.

اخبار مرتبط

نظرات

یادداشت روژان

نگاهی به سوانح دلخراش جاده‌ای در راه‌های استان کردستان

گوش‌هایی که نمی‌شنوند و چشم‌هایی که نمی‌بینند

بامداد سەشنبه ۲۰ تیر درحالیکه غالب مردم براساس نظم و گردش شبانەروز در بستر خواب بودند جمعیتی از شهر سنندج، به اقتضای نیاز و کار ضروری عزم سفر کردند تا در این گردش روزگار به نیازهای خود پاسخ دهند اما انگار مقدر چنین بود که به مقصد نرسند و در همان ابتدای سفر راهی دیار باقی شوند. حادثه دلخراشی که به سبب ارتباطات پیشرفته و شبکەهای اجتماعی خواب را در همان نیمەهای شب از چشم هموطنان ربود و به خبر اول خبرگزاری‌های ایران تبدیل شد، به گونەای که سه روز عزای عمومی اعلام شد و مقامات کشور از رئیس جمهور و رئیس مجلس گرفته تا بسیاری از وزرا و شخصیت‌های مطرح کشور با صدور پیامهایی به ابراز همدردی با مردم داغدار کردستان پرداختند و  روز پنجشنبه نیز خبر آن در صفحه اول همه روزنامەهای سراسری قرار گرفت. مرگ دست کم ۱۱ نفر که به سبب نوع حادثه قلب بسیاری‌ها را جریحەدار کرد. نکته حائز اهمیت در این رویداد تلخ ایجاد موجی از حزن و اندوه در عرصه استانی و ملی بود که اگر نبود این ابراز همدردی‌ها شاید تالم ناشی از آن برای  خانواده‌های داغدار قابل تحمل نبود. اما پیرامون این سانحه نکاتی قابل تامل است که بیان آن ضروری به نظر می‌رسد: ۱- تلنگری بود به مسوولان که هشدار رسانه‌ها و کارشناسان را جدی بگیرند. نقطه وقوع حادثه به عنوان مکانی حادثه خیز بارها مورد نقد قرار گرفته بود اما دریغ از یک پاسخ منطقی! ۲- بارها گفتیم و بار دیگر تکرار می‌کنیم، مردم کمبودها و ناملایمات را تحمل می‌کنند اما بی‌توجهی، اهمال، فخرفروشی و بی‌عدالتی ازسوی مسئولان را تحمل نمی‌کنند. شکی نداریم که با هزینه چندبرابرهم که شده این مسیر تحت فشار افکارعمومی در کوتاه‌ترین زمان اصلاح خواهد شد، همچنانکه قطعه‌ای از مسیر راه سنندج- حسین آباد، در سال 1382 پیش پس از واژگونی تانکر حامل مواد شیمیایی MTBE و سرازیر شدن مواد آن به داخل آب سد قشلاق بلافاصله اصلاح شد، آیا بهتر نیست قبل از وقوع حوادث تلخ و تحمیل هزینه‌های بسیار گوشها را بروی انتقادات بگشایند و اینقدر بیخیال نباشند. حتما باید جان چند نفر گرفته شود تا معبری حادثه خیز اصلاح شود؟ 3- بارها از تردد تانکر‌های نفتکش در جاده‌های کردستان به عنوان ارابەهای مرگ و کابوس نام برده شده است و سال‌هاست واژگونی تانکر‌ها که نفت و مشتقات نفتی عراق را از طریق جاده‌های باریک و ناامن کردستان به ویژه مریوان و سنندج به ایران می‌آورند یا محصولات نفتی فراوری شده مانند بنزین و گازوئیل را به آن کشور منتقل می‌کنند، همچون کابوسی مردم و محیط زیست منطقه کردستان را تهدید می‌کند. گفته می‌شود در سوآپ نفتی ایران و عراق روزانه ۳۰ تا ۶۰ هزار بشکه نفت خام از طریق مرز به پالایشگاه‌های کرمانشاه، شازند، تهران و تبریز انتقال داده می‌شود و ایران معادل آن را در بنادر صادراتی جنوب تحویل مشتریان عراق می‌دهد. آمار تردد روزانه از ۶۰ تا ۴۰۰ کامیون در محور مریوان – سنندج که یکی از باریک‌ترین و ...