رفتن به بالا

روزنامه فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی رۆژان

تعداد اخبار امروز : 0 خبر


  • سه شنبه ۲۲ آبان ۱۳۹۷
  • الثلاثاء ۴ ربيع أول ۱۴۴۰
  • 2018 Tuesday 13 November

  • روزنامه روژان

    صاحب امتیاز و مدیر مسوول: سلیمان الله‌مرادی

    ..............................................................

    نشانی: سنندج - میدان آزادی - انتهای کوچه سجادی (کوچه رزان) - پلاک ۱۱۵

    کد پستی: ۳۳۹۵۳-۶۶۱۳۷

    ..............................................................

    تلفن: ۳۳۲۳۸۵۴۵-۰۸۷

    ای‌میل: info@rojanpress.com

    کانال تلگرام: rojanpress@


اوقات شرعی

  • یکشنبه ۱۰ دی ۱۳۹۶ - ۱۳:۰۱
  • کد خبر : 3738
  • هفته‌نامه روژان
  • چاپ خبر : به‌سه‌رهاتی شێعرێ
عیماد که‌ریمیان

به‌سه‌رهاتی شێعرێ

عیماد کەریمیان/ کاک “توفێق ئیبراهیمی” لە سەرەتای حەفتاکانا شێعری “ساکی سەفەری” نووسی. ئه‌م شێعره له‌و ساڵانه بە هۆی ناکۆکی نێوان ئێران و عێراق و قه‌ده‌غه بوونی هاتووچۆ له نێوان کوردستانی ئێران و کوردستانی عێراق کاریگەرییەکی زۆری لە نێوان هاووڵاتیانی کوردی هەر دوو لا بوو و هەروەها ده‌نگدانه‌وه‌یه‌کی زۆری هه‌بوو. کاک “توفێق ئیبراهیمی” سەبارەت بەم شێعرە […]

عیماد کەریمیان/ کاک “توفێق ئیبراهیمی” لە سەرەتای حەفتاکانا شێعری “ساکی سەفەری” نووسی. ئه‌م شێعره له‌و ساڵانه بە هۆی ناکۆکی نێوان ئێران و عێراق و قه‌ده‌غه بوونی هاتووچۆ له نێوان کوردستانی ئێران و کوردستانی عێراق کاریگەرییەکی زۆری لە نێوان هاووڵاتیانی کوردی هەر دوو لا بوو و هەروەها ده‌نگدانه‌وه‌یه‌کی زۆری هه‌بوو.
کاک “توفێق ئیبراهیمی” سەبارەت بەم شێعرە دەڵێ:
«له بڵاوگه‌ی “گۆران”، لەگەڵ به‌ڕێزان: “حه‌سه‌ن سوبحانی”، “حه‌کیم مه‌لا ساڵه‌ح” و “جه‌لال مه‌له‌کشا” دانیشتبووین. بۆ یه‌که‌مین جار شێعری “ساکی سه‌فه‌ر”م لەو کۆڕە دۆستانەیەدا خوێنده‌وه. لەدوای خوێندنەوەی شێعرەکە، کاک جه‌لال کە دۆستی دێرینەمە و دۆستایەتیشمان زۆر خۆشە. تووڕە بوو و وتی: ئەمە شێعر نیە و بۆ ئەدەبی کوردی عەیبە! لێمی سەند و دڕاندی. دواجار کاک جەلال لە سنە رۆیشت و چوو بۆ گۆڤاری “سروه” و ئه‌م شێعره‌ی گۆڕی و لە چەندین کۆڕ و کۆبوونەوەدا خوێندیەوە و ئیتر شێعری “ساکی سەفەر” به ناوی کاک جه‌لاله‌وه بڵاو کرایه‌وه. منیش به بۆنه‌ی دۆستایه‌تی له گه‌ڵ کاک جه‌لال و خۆشه‌ویستیێک که له نێوانماندا هه‌بوو، ئیتر له سه‌ر ئه‌و شێعره نه‌چووم.»
من خۆم (نووسەری ئەم بابەتە) لەو ساڵانەدا کە هاتووچووی کۆڕ و ئەنجۆمەنە ئەدەبیەکانم ئەکرد ئەم شێعرەم چەن جار لە زاری کاک “تۆفێق ئیبراهیمی”یەو بیستووە. جاری یەکەمیش لە ماڵی بەڕێز “حەکیم مەلا ساڵەح” کە کرێچی ماڵی خوالێخۆشبوو “حەمەی روستەمی” بوون ئەم شێعرەم بیست. لەو کۆڕەدا رێزداران “حەکیم مەلا ساڵەح”، “بێهزاد رەحیمی سەنەندەج”، “عه‌به‌ی حه‌واری نه‌سه‌ب”، “شێخ ناسێح نەقشبەندی”، خوالێخۆشبووان “حەمەی روستەمی”، “ژیلا حوسەینی” و “مامۆستا ئەهوەن” بەشدار بوون.
به ڕاستی به هه‌ڵسه‌نگاندی شێعری کاک تۆفێق و کاک جه‌لال ئه‌م ڕاستیه ده‌ر ئه‌که‌وێ که ئه‌م شێعره زیاتر له شێوازی شێعریی کاک توفێق ئه‌چێت و له شێعره‌کانی کاک جه‌لال ناچێ.
بەهەرحاڵ لەگەڵ رێز و خۆشەویستیم بۆ کاک جەلال مەلەکشا کە یەکێ لە شاسوارانی گۆڕەپانی شێعری کوردیە، من وەکوو کەسێکی بێلایەن گەواهی ئەدەم کە ئەم شێعرە شێعری بەڕێز تۆفێق ئیبراهیمیە کە بە هەڵە بەناوی کاک جەلالەوە بڵاو کراوەتەوە.
لە پاش گشتپرسی سەربەخۆیی هەرێمی کوردستانی عێراق و رووداوەکانی پاش گشتپرسی و هەروەها سەرهەڵدانی نارەزایەتی جەماوەری شارەکانی هەرێمی کوردستان بەڕێزان “رەحیم لوقمانی”، “کەریم دافعی”، “ئاوارە”، “هەڵۆی‌قەندیل”، “م ئـ هۆگر”، “ئارام مەلەکشا”، “هەوراز …جوانڕۆ”، “نامۆ سەقز”، “دوکتۆر کەریمی”، “ئارەش سنە” و… شێعریان لەسەر بنەمای ئەم شێعرە نووسیوە.
لێرەدا شێعری کاک تۆفێق، کاک جەلال، کاک رەحیم و کاک کەریم‌تان ئاراستە ئەکەم:

شێعری “ساکی سەفەر”ی کاک “تۆفێق ئیبراهیمی”:
خۆزگە ڕۆژێ
خه‌سره‌و کوڕم
ساکی سەفەر
کاتە شانی و
ده‌ڵاڵه‌کان گاراژ سنه
هاوار بکه‌ن:
سلێمانی… سلێمانی

شێعری “جانتای سەفەر” کە بەناوی کاک “جەلال مەلەکشا”وە بڵاو کراوەتەو:
ئاخۆ ئه‌و ڕۆژه که‌ی بێ؟
کاوەی کوڕم
جانتای سه‌فه‌ر کاتە شانی و
ده‌ڵاڵه‌کان به‌ر گاراژی شاری سنه
هاوار بکه‌ن:
سلێمانی … سلێمانی

شێعری کاک “ڕەحیم لوقمانی ”:
هاوڕێم “جەلال“!
کاوەی کوڕت ئاگادار کە
کە “جانتای سەفەری کردە شان”
با نەچێت بۆ سلێمانی
نەکا هەوای “شانزەی ئۆکتۆبر”
ژاراویی کات سییەکانی
بڵێ بچێ بۆ جێژوانی ئاشقانی نیشتمانی
لە سەر شوورەی سووری ئامەد
سوجدە بەڕێت
بۆ پەلکەی پیرۆزی کچانی کۆبانی

شێعری کاک “کەریم دافعی (ک.د.ئازاد)”:
هاوڕێم “جەلال”!
ڕێگا مەدە کاوەی کوڕت
بڕوا بەرەو سلێمانی!
لەوێ هێشتاش خۆفرۆشەکان
بە ئاشکرا و بە نیهانی
کورد دەفرۆشن؛
بە عەڕەب و بە ئێرانی!

لە پاش بڵاوبوونەوەی ئەم دوو شێعرەی کاک رەحیم و کاک کەریم، کاک تۆفێقیش ئەم شێعرەی خوارەوەی وەکوو تارۆز (تەنز)، سکاڵای خۆی بەرانبەر بە ئەو کەم‌لۆتفیەی دۆستان بڵاو کردووەتەوە:
کاتێ ویستم خەسرەو کوڕم
ساکی سەفەر کاتە شانی و
دەڵاڵەکانی بەر گاراژ سنە
هاوار بکەن:
سلێمانی… سلێمانی،
شاعێرێکی گەورە و ناودار
لێم تووڕە بوو
شێعرەکەی لێم سەند و دڕاندی
فەرمووی:
ئەوە شێعر نیە و
بۆ ئەدەبی کوردی عەیبە…
کەچی ئێستە!!!
هەر ئەو شێعرە
دەس بەدەس ئەگەڕێت و
بووە بە تف
بۆ نێو چاوی سیاسیەکانی سلێمانی
***
بژیم خۆم…
تۆفێق ئیبراهیمی

اخبار مرتبط

نظرات

یادداشت روژان

نگاهی به سوانح دلخراش جاده‌ای در راه‌های استان کردستان

گوش‌هایی که نمی‌شنوند و چشم‌هایی که نمی‌بینند

بامداد سەشنبه ۲۰ تیر درحالیکه غالب مردم براساس نظم و گردش شبانەروز در بستر خواب بودند جمعیتی از شهر سنندج، به اقتضای نیاز و کار ضروری عزم سفر کردند تا در این گردش روزگار به نیازهای خود پاسخ دهند اما انگار مقدر چنین بود که به مقصد نرسند و در همان ابتدای سفر راهی دیار باقی شوند. حادثه دلخراشی که به سبب ارتباطات پیشرفته و شبکەهای اجتماعی خواب را در همان نیمەهای شب از چشم هموطنان ربود و به خبر اول خبرگزاری‌های ایران تبدیل شد، به گونەای که سه روز عزای عمومی اعلام شد و مقامات کشور از رئیس جمهور و رئیس مجلس گرفته تا بسیاری از وزرا و شخصیت‌های مطرح کشور با صدور پیامهایی به ابراز همدردی با مردم داغدار کردستان پرداختند و  روز پنجشنبه نیز خبر آن در صفحه اول همه روزنامەهای سراسری قرار گرفت. مرگ دست کم ۱۱ نفر که به سبب نوع حادثه قلب بسیاری‌ها را جریحەدار کرد. نکته حائز اهمیت در این رویداد تلخ ایجاد موجی از حزن و اندوه در عرصه استانی و ملی بود که اگر نبود این ابراز همدردی‌ها شاید تالم ناشی از آن برای  خانواده‌های داغدار قابل تحمل نبود. اما پیرامون این سانحه نکاتی قابل تامل است که بیان آن ضروری به نظر می‌رسد: ۱- تلنگری بود به مسوولان که هشدار رسانه‌ها و کارشناسان را جدی بگیرند. نقطه وقوع حادثه به عنوان مکانی حادثه خیز بارها مورد نقد قرار گرفته بود اما دریغ از یک پاسخ منطقی! ۲- بارها گفتیم و بار دیگر تکرار می‌کنیم، مردم کمبودها و ناملایمات را تحمل می‌کنند اما بی‌توجهی، اهمال، فخرفروشی و بی‌عدالتی ازسوی مسئولان را تحمل نمی‌کنند. شکی نداریم که با هزینه چندبرابرهم که شده این مسیر تحت فشار افکارعمومی در کوتاه‌ترین زمان اصلاح خواهد شد، همچنانکه قطعه‌ای از مسیر راه سنندج- حسین آباد، در سال 1382 پیش پس از واژگونی تانکر حامل مواد شیمیایی MTBE و سرازیر شدن مواد آن به داخل آب سد قشلاق بلافاصله اصلاح شد، آیا بهتر نیست قبل از وقوع حوادث تلخ و تحمیل هزینه‌های بسیار گوشها را بروی انتقادات بگشایند و اینقدر بیخیال نباشند. حتما باید جان چند نفر گرفته شود تا معبری حادثه خیز اصلاح شود؟ 3- بارها از تردد تانکر‌های نفتکش در جاده‌های کردستان به عنوان ارابەهای مرگ و کابوس نام برده شده است و سال‌هاست واژگونی تانکر‌ها که نفت و مشتقات نفتی عراق را از طریق جاده‌های باریک و ناامن کردستان به ویژه مریوان و سنندج به ایران می‌آورند یا محصولات نفتی فراوری شده مانند بنزین و گازوئیل را به آن کشور منتقل می‌کنند، همچون کابوسی مردم و محیط زیست منطقه کردستان را تهدید می‌کند. گفته می‌شود در سوآپ نفتی ایران و عراق روزانه ۳۰ تا ۶۰ هزار بشکه نفت خام از طریق مرز به پالایشگاه‌های کرمانشاه، شازند، تهران و تبریز انتقال داده می‌شود و ایران معادل آن را در بنادر صادراتی جنوب تحویل مشتریان عراق می‌دهد. آمار تردد روزانه از ۶۰ تا ۴۰۰ کامیون در محور مریوان – سنندج که یکی از باریک‌ترین و ...