رفتن به بالا

روزنامه فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی رۆژان

تعداد اخبار امروز : 0 خبر


  • شنبه ۲۹ دی ۱۳۹۷
  • السبت ۱۲ جماد أول ۱۴۴۰
  • 2019 Saturday 19 January

  • روزنامه روژان

    صاحب امتیاز و مدیر مسوول: سلیمان الله‌مرادی

    ..............................................................

    نشانی: سنندج - میدان آزادی - انتهای کوچه سجادی (کوچه رزان) - پلاک ۱۱۵

    کد پستی: ۳۳۹۵۳-۶۶۱۳۷

    ..............................................................

    تلفن: ۳۳۲۳۸۵۴۵-۰۸۷

    ای‌میل: info@rojanpress.com

    کانال تلگرام: rojanpress@


اوقات شرعی

  • دوشنبه ۱۲ شهریور ۱۳۹۷ - ۱۳:۲۲
  • کد خبر : 4341
  • هفته‌نامه روژان
  • چاپ خبر : «کمندی» سرقافله نازک‌خیالان ایل  قالقالی

کوچیان کرد ها ها تۆزیان دیاره هاوار من جێمام له‌م شوێن هه‌واره هه‌تا که‌ی نوستن هه‌ڵسه دره‌نگه به نووکی قه‌ڵه‌م بۆ ئیل بجه‌نگه ****** گه‌ر خوینده‌وار بی قه‌ت ژێر ناکه‌وی له ئاست بێگانه سه‌ر دا نانه‌وی گه‌ل به زانست و به خوینده‌واری به‌رز ده‌کاته‌وه ئاڵای رزگاری ****** پشت ئه‌ستوورین به پیاوه‌تی گه‌وره کانمان به لێهاتوویی […]

کوچیان کرد ها ها تۆزیان دیاره
هاوار من جێمام له‌م شوێن هه‌واره
هه‌تا که‌ی نوستن هه‌ڵسه دره‌نگه به نووکی قه‌ڵه‌م بۆ ئیل بجه‌نگه
******
گه‌ر خوینده‌وار بی قه‌ت ژێر ناکه‌وی له ئاست بێگانه سه‌ر دا نانه‌وی
گه‌ل به زانست و به خوینده‌واری به‌رز ده‌کاته‌وه ئاڵای رزگاری
******
پشت ئه‌ستوورین به پیاوه‌تی گه‌وره کانمان
به لێهاتوویی لاوه‌کانمان
به شه رم وحه‌یای دایک وخویشکه‌کانمان
به شکۆی به‌رزی سه‌خاوه‌ت و لێهاتوویی رابردوومان
اشاره: تاریخىنویسان بیگانه القاء میىکنند که کردها بویی از تمدن نبرده‌اند و بهتر این است که هویت خود رافراموش و در سایر تمدنىها تحلیل روند! به همین خاطر گاهی شهروند درجه دوم وغیر خودی به شمار می‌رویم. اما از سوی دیگر بزرگان و مفاخر ما را به خود منسوب می‌نمایند. کوچ اجباری صدها هزار کرد به ویژه عشایر منطقه سارال در زمان سلاطین صفوی، افشار، قاجار و پهلوی، سلب مالکیت، متفرق کردن هسته‌های پرجمعیت انسانی، نخبه‌کشی، کاشتن تخم نفاق، به راه انداختن جنگ‌های محلی و قبیله‌ای، در جهل و بی‌خبر نگه‌داشتن توده‌های مردم، شرکت ندادن آنان در اداره امور محلی خود، تبعید، شکنجه و کشتار و… تنها نمونه‌هایی از ظلم تاریخی به کردهاست. پس بر ماست با مطالعه تاریخ، جایگاه این ملت رادر میان ملل و اقوام دیگر باز شناسیم.
در گذر زمان و در بررسی تاریخ این ملت در می‌یابیم که کردها نیز همانند سایر ملل منطقه در مراحل مختلف تاریخ به عنوان یک ملت تمام‌عیار در صحنه‌های اجتماعی، سیاسی، علمی و فرهنگی حضور داشته و تمدن‌ساز بوده است. وجود دهها و بلکه صدها شاعر، ادیب، نویسنده، مترجم و هنرمند که برخی از آنها آوازه جهانی دارند و آثارشان زینت‌بخش گنجینه‌های علمی و فرهنگی جهان است گواهی بر این ادعاست که کردها با فرهنگ و ادبشان و چهره‌های ماندگارشان در خدمت به شعر و ادبیات، همواره بر پیشانی تاریخ درخشیده‌اند که استاد عباس کمندی نمونه بارز آن است.
در عمل به وعده‌ای که پیشتر به خوانندگان روزنامه روژان دادیم اینک به معرفی یکی دیگر از ستارگان آسمان فرهنگ و ادب کردستان از ایل قالقالی می‌پردازیم؛ هنرمندی که به سبب تسلط همزمان بر دنیای شعر، موسیقی، نقاشی، مجسمه‌سازی و نویسندگی به مرد هفت اقلیم هنر شناخته شده است؛ «استاد عباس کمندی»
استاد عباس کمندی در سال ۱۳۳۱ه.ش در سنندج به دنیا آمد. وی فرزند علی اصالتا اهل روستای گلانه از توابع بخش سارال است. وی شاعر- نمایشنامه‌نویس- تاریخ نگار و مجسمه ساز بود و درسال ۱۳۴۹ در حالی که ۱۸ سال سن داشت در مسابقه داستان‌نویسی رادیو سنندج شرکت کرد و با ارئه داستان (حه‌مه و کالی) رتبه نخست را کسب کرد و همین امر پای وی را به صدا و سیما کشاند.
در سال ۱۳۵۰ پس از شرکت در یک شب شعر؛ مسئولیت ترانه‌سرای خانه فرهنگ و هنر به ایشان سپرده شد که تا سال ۳۵۶ا ستمرار داشت.
آثارقلمی استاد کمندی:
زهر افعی- سارال- هه وارگه‌ی هاوار- کوچه باغ گل یاس- حماسه سنجرخان– پس‌کوچه‌های سنندج که توسط انتشارات علمی کالج سنندج با همت دلسوز فرهنگی کاک کیومرث کرباسی در یک مجموعه به چاپ رسیده و زینت‌بخش کتابخانه‌ها و مراکز علمی و آموزشگاهی است. علاوه بر آن تصحیح دیوان میرزا شفیع کلیایی- سید علی اصغر کردستانی– اورامان و ورزش‌های باستانی کردستان از آثار این هنرمند شهیر است.
آهنگ‌های گلاویژ- پرشنگ- اورامان- کیژی کورد- کوره گلواخی و… از آثار موسیقی ماندگار اوست. علاوه بر تبحر در موسیقی آنهم از نظر علمی و حتی اجرای آن، در فیلمنامه‌نویسی هم دست بالایی داشت؛ چنانچه فیلم‌نامه‌های: اسب- یک سبد علف- پرواز در قفس- ارثیه مامه رحیم- عضو جدید اوپک-نبرد در رمادیه- کوچه سرخ- کاروان‌سرا-وکیل اول- قلم و شیطان و پهلوان‌نامه از آثار این هنرمند نازک‌خیال از ایل قالقالی است.
استاد عباس کمندی در دنیای موسیقی نامی آشناست و اغلب مردم ایران‌زمین از صدای دلنشین او بهره‌مند شده‌اند. اصولا کردستان مهد تمدن موسیقی جهان است.
گزنفون تاریخ‌نویس یونانی می‌نویسد: بعد از حمله یونان به ایران و شکست کورش هخامنشی از یونانی‌ها، هنگامی که لشکر یونان قصد بازگشت از کردستان را داشت، کردها با خواندن نغمه‌ها و سرودهای دسته‌جمعی؛ یونانی‌ها را مورد حمله قرار دادند. همچنین در ویژه‌نامه موسیقایی”فاسکه‌که “که در فرانسه منتشر می‌شود آمده که ایران قدیم و سرزمین “میسویوتامپا” یعنی جایگاهی که کردها اکنون در آن سکونت دارند، قدیمی‌ترین مهد موسیقی جهان بوده است. به نوشته این نشریه، تمام ملودی‌های ایرانی در اینجا منظور ایرانی بودن ملودی‌ها یعنی جایی که فرهنگ آریایی در آنجا حضورداشته، نه مرز جغرافیایی و سیاسی ایران کنونی. و این در جهان بی‌همتا و بی‌نظیر است. قوم کرد به عنوان یکی از قدیمی‌ترین اقوام آریایی به علت بهره بردن از فرهنگ غنی ایرانی، دارای اصیل‌ترین موسیقی و ملودی‌های جاودان و بزرگ است. برای دست‌یابی به غنای موسیقی کردی باید از زرتشت و فرقه اهل حق شروع کرد. کردستان با سابقه دیرینه حماسی و عرفانی‌اش، با صفا و سادگی عاطفی و طبیعت بکر و دست‌نخورده‌اش از روزگاران کهن تا به امروز همواره پرورش‌دهنده شاعران و ادیبان و موسیقی‌دانان و عالمان متبحر بزرگ بوده است. موسیقی در کردستان دارای شیوه‌ها و آوازهای مختلف است که می‌توان به: بیت و بالوره- سوز و مقام- سیاه‌چمانه– هوره-حیران- لاووک و چمری اشاره کرد.
این استاد فرزانه در حالی رخ در نقاب خاک کشید که سخت نیازمندش بودیم و از دانش و معرفتش بهره می‌جستیم؛ اما دست روزگار بس بی امان است و فرصت نمی‌دهد.
قه‌ت نه‌بوو جارێ گه‌ردشی ده‌وران
چه‌رخی هه‌ڵسورێ و نه‌بین سه‌ر‌گه‌ردان
وی در سال ۱۳۹۳ تاریخ اول خرداد روز پنج‌شنبه به سوی کوی دوست پرواز کرد و با استقبال کم‌نظیر مردم سنندج پس از ادای نماز میت در مسجد ملاویسی سنندج در قطعه هنرمندان بهشت محمدی آرام گرفت.

کامل(خالد) گلباغی

اخبار مرتبط

نظرات

یادداشت روژان

به یاد کاک رحیم ذبیحی

هژیر الله‌مرادی انگار همین دیروز بود به دفتر روژان آمد، مانند همیشه با چهره‌ای خندان و چند ایده جدید که انجام هرکدام می‌توانست چراغی روشن فراروی نسل آینده باشد، کاک رحیم تنها یک کارگردان و فیلمساز عادی نبود. او غم مردم داشت و پشت هرکدام از آثارش می‌توان انبوهی از رنج و مرارت را دید. خود می‌گوید: غمی انسانی از من یک فیلمساز ساخت. در باره روژان نیز گفت: همان نشریه‌ای است که سالها انتظار بودنش را داشتیم. مرگ حق است اما افسوس که برای رحیم ذبیحی زود بود و طرحهایش ناتمام ماند. از تهیه فیلمی بنام «روزی، روزگاری شهرمان بانه» حرف می‌زد که نگاهی به وقایع تلخ روزهای جنگ و بمباران شهر داشت، وقایعی که بخشی از تاریخ فرهنگ پایداری کردستان را می‌توانست ثبت کند، فراخوان طرح را ما در روژان هم منتشر کردیم اما حیف که دست اجل مهلت نداد و خیلی زود روح بلندش به آسمان پرکشید و همه ما را در غم فقدان خود سوگوار کرد، روحش شاد و یادش گرامی.